Με την άφιξη του Τζέι Ντι Βανς στο Πακιστάν, που αναμένεται το πρωί ώρα Ελλάδας, ξεκινούν άμεσα οι συνομιλίες ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν για την κατάπαυση του πυρός.
Η ιρανική αποστολή βρίσκεται ήδη από χθες το βράδυ στο Ισλαμαμπάντ, με τον πρόεδρο του ιρανικού κοινοβουλίου Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ να έχει φτάσει μαζί με αντιπροσωπεία. Ο Αμπάς Αραγτσί δεν τον συνόδευσε στην άφιξη, ωστόσο αναμένεται να συμμετάσχει στις διαπραγματεύσεις.
Από την αμερικανική πλευρά, εκτός από τον Τζέι Ντι Βανς, στις συνομιλίες θα συμμετάσχουν και οι Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ.
Συνολικά, η ιρανική πλευρά έφτασε με αποστολή 71 ατόμων. Προς το παρόν δεν έχει αποσαφηνιστεί πλήρως το χρονοδιάγραμμα των επαφών, ωστόσο θεωρείται βέβαιο ότι οι δύο αντιπροσωπείες δεν θα βρεθούν στο ίδιο δωμάτιο. Αντίθετα, θα βρίσκονται σε διαφορετικές αίθουσες και η πακιστανική πλευρά θα μεταφέρει τις θέσεις και τις προτάσεις από τη μία πλευρά στην άλλη.
Ιράν: «Έχουμε καλές προθέσεις, αλλά όχι εμπιστοσύνη»
Η Τεχεράνη προσέρχεται στις συνομιλίες χωρίς ιδιαίτερη αισιοδοξία, όπως προκύπτει από τις πρώτες δηλώσεις του Γαλιμπάφ.
«Έχουμε καλές προθέσεις, αλλά δεν έχουμε εμπιστοσύνη», δήλωσε κατά την άφιξή του στο Ισλαμαμπάντ, σημειώνοντας ότι οι προηγούμενες διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ κατέληγαν πάντα σε αποτυχίες και αθετημένες υποσχέσεις.
Βανς: «Να μην επιχειρήσουν να παίξουν μαζί μας»
Από την πλευρά των ΗΠΑ, ο Τζέι Ντι Βανς προειδοποίησε το Ιράν, λίγο πριν αναχωρήσει, να μην επιχειρήσει «παιχνίδια» με την Ουάσιγκτον.
Όπως ανέφερε, αν η Τεχεράνη προσπαθήσει να κινηθεί με τακτικισμούς, θα διαπιστώσει ότι η αμερικανική διαπραγματευτική ομάδα δεν θα είναι τόσο δεκτική. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η Ουάσιγκτον θα προσπαθήσει να διεξαγάγει θετικές διαπραγματεύσεις.
Στο ίδιο πνεύμα κινήθηκε και ο Πακιστανός πρωθυπουργός Σεχμπάζ Σαρίφ, ο οποίος έκανε λόγο για μια πρωτοβουλία που στοχεύει στην εδραίωση της ειρήνης.
Τι ζητούν Ιράν και ΗΠΑ
Το Ιράν, έχοντας όπως εκτιμά στο πλευρό του μεγάλο μέρος της διεθνούς κοινότητας, θέτει στην κορυφή της ατζέντας τον τερματισμό των ισραηλινών βομβαρδισμών στον Λίβανο.
Από την άλλη πλευρά, οι ΗΠΑ θεωρούν ως βασικό αίτημα το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, μαζί με τον περιορισμό του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν.
Η Τεχεράνη ζητά επίσης άρση των κυρώσεων, αναγνώριση του δικαιώματός της στον εμπλουτισμό ουρανίου, αποζημιώσεις για τις καταστροφές που υπέστη σε κρίσιμες υποδομές και εγκαταστάσεις, καθώς και αναγνώριση των κυριαρχικών της δικαιωμάτων.
Σύμφωνα με τον Γαλιμπάφ, δύο από τα μέτρα που είχαν συμφωνηθεί αμοιβαία δεν έχουν ακόμη εφαρμοστεί: η κατάπαυση του πυρός στον Λίβανο και η αποδέσμευση των δεσμευμένων περιουσιακών στοιχείων του Ιράν πριν από την έναρξη των συνομιλιών. Όπως υποστήριξε, αυτά τα δύο ζητήματα πρέπει να επιλυθούν πριν ξεκινήσει ουσιαστικά η διαπραγμάτευση.
Εύθραυστη η κατάσταση σε Λίβανο και Ορμούζ
Στο Στενό του Ορμούζ υπήρξε μια πρόσκαιρη αποκλιμάκωση, ωστόσο οι επιθέσεις στον Λίβανο οδήγησαν εκ νέου σε περιορισμούς, με αποτέλεσμα να περάσει μόνο πολύ μικρός αριθμός πλοίων από την περιοχή.
Την ίδια ώρα, στο εσωτερικό του Ιράν, όπου συνεχίζεται για πολλές ημέρες η διακοπή πρόσβασης στο διαδίκτυο, πολίτες αντιμετωπίζουν με επιφύλαξη τις διαπραγματεύσεις και εμφανίζονται δύσπιστοι απέναντι στις εξελίξεις.
Η έναρξη των συνομιλιών στο Πακιστάν θεωρείται κρίσιμη για την πορεία της σύγκρουσης και για το αν μπορεί να υπάρξει έστω προσωρινή σταθεροποίηση σε μια περιοχή που εξακολουθεί να βρίσκεται σε κατάσταση έντονης αβεβαιότητας.
