Εγκρίθηκε χθες (13/11) από τους υπουργούς Οικονομικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η κατάργηση της απαλλαγής από δασμούς των δεμάτων που εισάγονται στην Ευρώπη, αξίας κάτω των 150 ευρώ.
Πιο αναλυτικά, η ΕΕ ελπίζει πως θα μπορέσει να εφαρμόσει από το πρώτο τρίμηνο του 2026 το εν λόγω μέτρο, του οποίου στόχος είναι η αντιμετώπιση των μαζικών εισροών κινεζικών προϊόντων, που παραγγέλλονται σε πλατφόρμες, όπως το Temu και το Shein και τα οποία δεν τηρούν τους ευρωπαϊκούς κανόνες.
Σημειώνεται πως το μέτρο αυτό είχε προταθεί τον Φεβρουάριο από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και επρόκειτο αρχικά να τεθεί σε εφαρμογή στα μέσα του 2028, μαζί με τη μεταρρύθμιση της τελωνειακής ένωσης, ένα τεράστιο σχέδιο εναρμόνισης και διαμοιρασμού δεδομένων μεταξύ των χωρών μελών. Όμως οι χώρες μέλη και η Κομισιόν θέλουν να προχωρήσουν πιο γρήγορα και να το εφαρμόσουν από το πρώτο τρίμηνο του 2026, μέσω ενός μεταβατικού συστήματος που αναμένεται να εγκριθεί κατά την προσεχή σύνοδο υπουργών στις 12 Δεκεμβρίου.
Σε κάθε περίπτωση, τονίζεται πως το ύψος αυτών των εξόδων δεν έχει ακόμη οριστεί, όμως οι Βρυξέλλες πρότειναν τον Μάιο να ανέρχεται στα δύο ευρώ ανά δέμα. Η ΕΕ ευελπιστεί ότι θα μπορέσει να εφαρμόσει αυτό το μέτρο από τα τέλη του 2026.
Η θέση της Ελλάδας για Shein και Temu
Τη συμφωνία του με την προαναφερθείσα απόφαση της ΕΕ, εξέφρασε χθες (14/11) και ο Έλληνας υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, στο πλαίσιο της συνεδρίασης του ECOFIN στις Βρυξέλλες.
Αναλυτικότερα, ο κ. Πιερρακάκης ανέφερε πως «όσον αφορά τους τελωνειακούς δασμούς, θα ήθελα να υπογραμμίσω ότι η Ελλάδα στηρίζει πλήρως την πρόταση της Επιτροπής για την κατάργηση του ελάχιστου ποσού των 150 ευρώ, επιτρέποντας έτσι τη δυνατότητα επιβολής δασμών σε δέματα χαμηλής αξίας που προέρχονται από τρίτες χώρες εντός των συνόρων της ΕΕ», συμπληρώνοντας ότι «πιστεύουμε ότι η πολιτική αυτή είναι εξαιρετικά σημαντική για τη διαφάνεια του ηλεκτρονικού εμπορίου, για την προστασία των Ευρωπαίων καταναλωτών και για τη δημιουργία ισότιμων όρων ανταγωνισμού για τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις».
Καταλήγοντας, ο κ. Πιερρακάκης υπογράμμισε ότι «θα ήθελα επίσης να τονίσω ότι η Ελλάδα στηρίζει πλήρως τη θέση της Γαλλίας να εφαρμοστεί το μέτρο αυτό, ζητώντας την άμεση εφαρμογή σε ακόμη πιο πρώιμο χρονοδιάγραμμα, από τις αρχές του 2026. Πρόκειται για ένα εξαιρετικά σημαντικό ζήτημα για τα τελωνεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και για την Ένωση συνολικά».
Τέλος η ατέλεια στα δέματα έως 150 ευρώ
Σε μια απόφαση–τομή, οι υπουργοί Οικονομικών της ΕΕ ενέκριναν την κατάργηση της απαλλαγής από δασμούς για όλα τα μικροδέματα αξίας έως 150 ευρώ που εισάγονται από τρίτες χώρες. Ένα μέτρο που στοχεύει ξεκάθαρα στους κινεζικούς κολοσσούς που έχουν κατακλύσει την αγορά με προϊόντα αμφιβόλου ποιότητας, παρακάμπτοντας ουσιαστικά το ευρωπαϊκό τελωνειακό πλαίσιο.
Η αλλαγή, που αρχικά είχε οριστεί για το 2028, επισπεύδεται δραματικά και αναμένεται να τεθεί σε ισχύ από το πρώτο τρίμηνο του 2026 μέσω μεταβατικού συστήματος που θα εγκριθεί οριστικά στο Ecofin της 12ης Δεκεμβρίου. Υπέρ της νέας ρύθμισης τάχθηκε και η Ελλάδα, με τον υπουργό Οικονομίας Κυριάκο Πιερρακάκη να στηρίζει την άμεση εφαρμογή της.
Παράλληλα, εξετάζεται η επιβολή τέλους διεκπεραίωσης για κάθε εισερχόμενο μικροδέμα. Η Κομισιόν προτείνει χρέωση 2 ευρώ, με εφαρμογή προς τα τέλη του 2026.
Πώς Temu και Shein «εθίζουν» την Ευρώπη
Η θεαματική εξάπλωση αυτών των πλατφορμών δεν στηρίζεται μόνο στο χαμηλό κόστος. Όπως εξηγούν δύο κορυφαίοι ακαδημαϊκοί, οι Γιακούμπ και Πλε, σε ανάλυσή τους στο The Conversation, η πραγματική δύναμη των κινεζικών γιγάντων κρύβεται σε τρεις άξονες:
1. Αλγόριθμοι που προβλέπουν τη συμπεριφορά πριν από εσένα
Με τεράστιο όγκο δεδομένων και ενσωμάτωση τεχνητής νοημοσύνης, οι εφαρμογές προσαρμόζουν σε πραγματικό χρόνο την εμπειρία κάθε χρήστη:
- Τι κλικάρει
- Πόσο μένει σε μια κατηγορία
- Τι αγόρασε στο παρελθόν
- Ποιες αναζητήσεις έκανε και σε άλλες πλατφόρμες
Στόχος; Να δημιουργήσουν ανάγκη πριν καν υπάρξει και να ωθήσουν σε αυθόρμητες αγορές.
2. Παιγνιοποίηση που θυμίζει online καζίνο
Τροχοί τύχης, δώρα, πόντοι, countdowns, bonus ημέρας.
Οι χρήστες δεν νιώθουν πλέον ότι ψωνίζουν – συμμετέχουν σε ένα παιχνίδι. Ένα παιχνίδι σχεδιασμένο να αυξάνει τη ντοπαμίνη και να προκαλεί εξάρτηση.
Μια απλή αγορά μετατρέπεται σε συναισθηματική διαδικασία που οδηγεί σε επανάληψη.
3. «Ένα κατάστημα για κάθε χρήστη»
Οι πλατφόρμες δημιουργούν εξατομικευμένα ψηφιακά καταστήματα.
Δύο άνθρωποι με παρόμοια ηλικία μπορεί να δουν εντελώς διαφορετικά προϊόντα, διαφορετικές τιμές και διαφορετικές εκπτώσεις. Η εμπειρία προσαρμόζεται συνεχώς ώστε να αυξήσει την πιθανότητα αγοράς.
Μια μάχη που μόλις ξεκίνησε
Η απόφαση της ΕΕ για κατάργηση της ατέλειας στα μικροδέματα είναι η πρώτη σοβαρή απόπειρα να μπει φρένο στην ασύδοτη επέλαση των κινεζικών πλατφορμών. Ο δρόμος, όμως, είναι μακρύς.
Η ευρωπαϊκή αγορά αλλάζει, οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις παλεύουν να επιβιώσουν και οι καταναλωτές εκτίθενται καθημερινά σε μηχανισμούς επιρροής που λίγοι μπορούν πραγματικά να αντιληφθούν.
