Μόνιμος θεσμός σε ολόκληρη τη χώρα καθίσταται ο «Προσωπικός Βοηθός για άτομα με αναπηρία», όπως ανακοίνωσε το υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας.
Η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Δόμνα Μιχαηλίδου, ανέφερε ότι η νέα υπηρεσία διαμορφώθηκε με βάση την εμπειρία από την πιλοτική εφαρμογή, τις ανάγκες των ατόμων με αναπηρία και τις προτάσεις των Προσωπικών Βοηθών.
Ο θεσμός στοχεύει να προσφέρει εξατομικευμένη υποστήριξη, ώστε τα άτομα με αναπηρία να μπορούν να οργανώνουν με μεγαλύτερη αυτονομία την καθημερινότητά τους, να μετακινούνται, να σπουδάζουν, να εργάζονται και να συμμετέχουν ισότιμα στην κοινωνική ζωή.
Οι αλλαγές από το 2027
Από την 1η Ιανουαρίου 2027, η μηνιαία αξία της προσωπικής βοήθειας θα φτάνει έως τα 1.939 ευρώ, ανάλογα με τις ανάγκες κάθε ωφελούμενου.
Το πρόγραμμα θα λειτουργεί με ψηφιακές αιτήσεις, αυτοματοποιημένο έλεγχο των στοιχείων και εξατομικευμένη αξιολόγηση. Παράλληλα, προβλέπονται ειδικές διαδικασίες για τη συνέχιση της προσωπικής βοήθειας στους σημερινούς ωφελούμενους.
Η Δόμνα Μιχαηλίδου δήλωσε ότι ο Προσωπικός Βοηθός εξελίσσεται σε σταθερή υπηρεσία του κράτους, με εθνική εμβέλεια, ψηφιακές διαδικασίες και αξιολόγηση των αναγκών κάθε ανθρώπου.
Όπως σημείωσε, αυξάνονται οι αμοιβές των Προσωπικών Βοηθών και των μελών των Επιτροπών Αξιολόγησης, ενώ διασφαλίζεται η συνέχεια του προγράμματος για τους σημερινούς δικαιούχους.
Ποιοι μπορούν να συμμετάσχουν
Δικαίωμα συμμετοχής έχουν άτομα ηλικίας από 16 έως 67 ετών με κινητική, νοητική, αναπτυξιακή, αισθητηριακή ή ψυχική αναπηρία, τα οποία διαμένουν μόνιμα και νόμιμα στην Ελλάδα και είναι φορολογικοί κάτοικοι της χώρας.
Απαραίτητη προϋπόθεση είναι η πιστοποίηση αναπηρίας από το ΚΕΠΑ με ισχύ εφ’ όρου ζωής, με ποσοστό κύριας πάθησης τουλάχιστον 67%, ή η κρίση ότι το άτομο βρίσκεται σε διαρκή κατάσταση που χρήζει συμπαράστασης άλλου προσώπου.
Κατ’ εξαίρεση, στο πρόγραμμα μπορούν να ενταχθούν άτομα έως 75 ετών, εφόσον είχαν καταστεί δικαιούχοι του επιδόματος κίνησης πριν συμπληρώσουν το 67ο έτος της ηλικίας τους.
Τα εισοδηματικά κριτήρια
Το ετήσιο εισοδηματικό όριο διαμορφώνεται στις 35.000 ευρώ για μονοπρόσωπο νοικοκυριό. Το ποσό προσαυξάνεται κατά 17.500 ευρώ για κάθε επιπλέον ενήλικο μέλος ή για το πρώτο ανήλικο μέλος μονογονεϊκού νοικοκυριού και κατά 8.750 ευρώ για κάθε επιπλέον ανήλικο μέλος.
Προϋπόθεση αποτελεί η διαβίωση σε κατοικία. Όσοι δεν διαμένουν ακόμη σε κατοικία θα μπορούν να υποβάλουν αίτηση και να αξιολογηθούν, με την ένταξή τους να ενεργοποιείται μετά τη μετοίκησή τους.
Η αίτηση και η αξιολόγηση
Οι αιτήσεις θα υποβάλλονται ηλεκτρονικά μέσω της ιστοσελίδας prosopikosvoithos.gov.gr. Τα στοιχεία των αιτούντων θα ελέγχονται αυτοματοποιημένα μέσω των δημόσιων μητρώων.
Με την υποβολή της αίτησης θα εκδίδεται άμεσα απόφαση για την επιλεξιμότητα και τη μοριοδότηση, ενώ θα υπάρχει δυνατότητα ηλεκτρονικής ένστασης.
Η μοριοδότηση θα λαμβάνει υπόψη τη σύνθεση και το εισόδημα του νοικοκυριού, την ύπαρξη άλλου ατόμου με αναπηρία στην οικογένεια, καθώς και το ποσοστό και τα χαρακτηριστικά της αναπηρίας. Επιπλέον μοριοδότηση προβλέπεται για όσους εργάζονται ή σπουδάζουν.
Οι αιτούντες με την υψηλότερη βαθμολογία θα αξιολογούνται από διεπιστημονική Ειδική Επιτροπή στον χώρο διαμονής τους ή, κατ’ εξαίρεση, μέσω τηλεδιάσκεψης. Η αξιολόγηση θα αφορά τις καθημερινές ανάγκες, τη λειτουργικότητα, την εκπαίδευση, την εργασία και την κοινωνική συμμετοχή του αιτούντος.
Τα ποσά της προσωπικής βοήθειας
Από την 1η Ιανουαρίου 2027, η μηνιαία αξία της προσωπικής βοήθειας θα ανέρχεται έως 416 ευρώ για μικρή ανάγκη, έως 831 ευρώ για μέτρια ανάγκη, έως 1.352 ευρώ για μεγάλη ανάγκη και έως 1.939 ευρώ για απόλυτη και διαρκή εξάρτηση.
Η κατάταξη θα γίνεται από τις Ειδικές Επιτροπές, με βάση την αξιολόγηση των αναγκών κάθε ωφελούμενου.
Κάθε δικαιούχος θα μπορεί να επιλέγει από έναν έως τέσσερις Προσωπικούς Βοηθούς με ωριαία παροχή υπηρεσιών ή έναν Προσωπικό Βοηθό σε καθεστώς συνοίκησης.
Η μεικτή ωριαία αποζημίωση θα κυμαίνεται από 6 έως 7 ευρώ. Στην περίπτωση συνοίκησης, η μεικτή μηνιαία αποζημίωση θα ανέρχεται σε 1.200 ευρώ, ενώ ο ωφελούμενος θα λαμβάνει οικονομική ενίσχυση 250 ευρώ τον μήνα.
Σε ορεινούς και νησιωτικούς δήμους με πληθυσμό έως 5.000 κατοίκους, οι ωφελούμενοι θα μπορούν να επιλέγουν ως Προσωπικό Βοηθό τον ή τη σύζυγο, το πρόσωπο με το οποίο έχουν συνάψει σύμφωνο συμβίωσης ή συγγενή α’ ή β’ βαθμού εξ αίματος ή εξ αγχιστείας.
Τα κριτήρια για τους Προσωπικούς Βοηθούς
Οι υποψήφιοι Προσωπικοί Βοηθοί πρέπει να είναι ηλικίας από 18 έως 67 ετών, να έχουν δικαίωμα εργασίας στην Ελλάδα και να πληρούν τα προβλεπόμενα κριτήρια.
Η οριστική εγγραφή τους στο Μητρώο θα γίνεται μετά την επιτυχή ολοκλήρωση δωρεάν ψηφιακού προγράμματος εκπαίδευσης του ΟΠΕΚΑ. Όσοι είναι ήδη εγγεγραμμένοι θα παραμείνουν στο Μητρώο.
Τι ισχύει για τους σημερινούς ωφελούμενους
Όσοι είχαν λάβει τουλάχιστον 60 ημέρες Προσωπικής Βοήθειας έως τις 30 Ιουνίου 2026 ή κατοικούσαν μόνιμα σε ορεινό ή νησιωτικό δήμο με πληθυσμό έως 5.000 κατοίκους, θα παραμείνουν ωφελούμενοι έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026 χωρίς να χρειαστεί να κάνουν κάποια ενέργεια.
Για να συνεχίσουν τη συμμετοχή τους από την 1η Ιανουαρίου 2027, θα υποβάλουν μόνο Δήλωση Συναίνεσης, χωρίς νέο έλεγχο επιλεξιμότητας, μοριοδότηση ή επαναξιολόγηση.
Όσοι είχαν ενεργό συμφωνητικό στις 30 Ιουνίου 2026, αλλά δεν ανήκουν στην προηγούμενη κατηγορία, θα παραμείνουν επίσης ωφελούμενοι έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026. Για τη συνέχιση της συμμετοχής τους από το 2027 θα πρέπει να υποβάλουν Αίτηση Συμμετοχής, με τη διαδικασία που θα ισχύει για τους νέους αιτούντες.
Οι υπόλοιποι συμμετέχοντες στο πιλοτικό πρόγραμμα θα υποβάλουν νέα αίτηση από την αρχή. Το μόνιμο πρόγραμμα θα υλοποιείται σε όλη τη χώρα από τον ΟΠΕΚΑ.
