Μια ιδιαίτερα σημαντική θεραπευτική εξέλιξη για τον μεταστατικό καρκίνο του παγκρέατος παρουσιάστηκε στο φετινό Αμερικανικό Συνέδριο Ογκολογίας ASCO 2026.
Πρόκειται για το νέο αντικαρκινικό φάρμακο daraxonrasib, γνωστό και ως RMC-6236, το οποίο χορηγείται από το στόμα και στοχεύει την οικογένεια πρωτεϊνών RAS.
Τα αποτελέσματα της μελέτης χαρακτηρίζονται ιδιαίτερα ενθαρρυντικά, καθώς δείχνουν σημαντική αύξηση της επιβίωσης σε μια νόσο με πολύ δύσκολη πρόγνωση.
Τα βασικά ευρήματα της μελέτης, που δημοσιεύθηκε στο New England Journal of Medicine, συνοψίζουν ο καθηγητής Θεραπευτικής - Ογκολογίας - Αιματολογίας Θάνος Δημόπουλος και η δρ Αγγελική Ανδρικοπούλου.
Τι είναι το daraxonrasib
Το daraxonrasib είναι ένα νέο φάρμακο που ανήκει στην κατηγορία των RAS(ON) multi-selective inhibitors.
Στοχεύει πρωτεΐνες της οικογένειας RAS, όπως οι KRAS, NRAS και HRAS, οι οποίες συχνά εμφανίζουν μεταλλάξεις σε διάφορες μορφές καρκίνου.
Τέτοιες μεταλλάξεις εντοπίζονται, μεταξύ άλλων, στον καρκίνο του παγκρέατος, του πνεύμονα και του παχέος εντέρου.
Υπό φυσιολογικές συνθήκες, η πρωτεΐνη RAS λειτουργεί σαν ένας μοριακός «διακόπτης», ο οποίος ενεργοποιείται και απενεργοποιείται ανάλογα με τις ανάγκες του κυττάρου.
Σε πολλούς καρκίνους, όμως, μεταλλάξεις κρατούν τη RAS μόνιμα ενεργοποιημένη, οδηγώντας σε ανεξέλεγκτο πολλαπλασιασμό των κυττάρων.
Γιατί θεωρείται σημαντική εξέλιξη
Σε αντίθεση με παλαιότερες στοχευμένες θεραπείες που αφορούν συγκεκριμένες μεταλλάξεις, όπως οι αναστολείς KRAS G12C, το daraxonrasib μπορεί να αναστείλει πολλές διαφορετικές μορφές ενεργοποιημένης RAS.
Με αυτόν τον τρόπο εμποδίζει τα μοριακά μονοπάτια που οδηγούν στην ογκογένεση και στην ανεξέλεγκτη ανάπτυξη των καρκινικών κυττάρων.
Η εξέλιξη αυτή είναι ιδιαίτερα σημαντική για τον καρκίνο του παγκρέατος, καθώς οι ογκογόνες μεταλλάξεις RAS ευθύνονται για περισσότερο από το 90% των περιπτώσεων.
Τα αποτελέσματα της μελέτης RASolute-302
Τα εντυπωσιακά αποτελέσματα προέρχονται από τη μελέτη φάσης 3 RASolute-302, η οποία παρουσιάστηκε στο ASCO 2026.
Το φάρμακο χορηγήθηκε ως θεραπεία δεύτερης γραμμής σε ασθενείς με μεταστατικό αδενοκαρκίνωμα παγκρέατος, μετά από αποτυχία προηγούμενης χημειοθεραπείας.
Στη μελέτη συμμετείχαν περίπου 500 ασθενείς.
Οι ασθενείς έλαβαν είτε daraxonrasib από το στόμα μία φορά την ημέρα είτε χημειοθεραπεία επιλογής του ερευνητή.
Διπλασιασμός της συνολικής επιβίωσης
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι το daraxonrasib διπλασίασε τη συνολική επιβίωση των ασθενών.
Συγκεκριμένα, η επιβίωση αυξήθηκε από 6,7 μήνες σε 13,2 μήνες.
Πρόκειται για ένα πρωτοφανές όφελος επιβίωσης σε θεραπεία δεύτερης γραμμής για τον μεταστατικό καρκίνο του παγκρέατος.
Παράλληλα, η θεραπεία μείωσε τον κίνδυνο θανάτου κατά περίπου 60% και διπλασίασε τον χρόνο χωρίς εξέλιξη της νόσου.
Υψηλότερο ποσοστό ανταπόκρισης
Σημαντική διαφορά καταγράφηκε και στο ποσοστό ανταπόκρισης των ασθενών στη θεραπεία.
Το 31,6% των ασθενών που έλαβαν daraxonrasib ανταποκρίθηκε στη θεραπεία.
Αντίστοιχα, στην ομάδα των ασθενών που έλαβαν χημειοθεραπεία, το ποσοστό ανταπόκρισης ήταν μόλις 11,2%.
Τα στοιχεία αυτά δείχνουν ότι το νέο φάρμακο μπορεί να προσφέρει ουσιαστικό θεραπευτικό όφελος σε μια ομάδα ασθενών με περιορισμένες θεραπευτικές επιλογές.
Οι συχνότερες ανεπιθύμητες ενέργειες
Οι πιο συχνές τοξικότητες που καταγράφηκαν ήταν:
- εξάνθημα,
- στοματίτιδα ή έλκη στο στόμα,
- γαστρεντερικές διαταραχές.
Σύμφωνα με τους ειδικούς, το προφίλ της θεραπείας επιτρέπει τη συνέχιση της περαιτέρω μελέτης της σε περισσότερες θεραπευτικές γραμμές και σε άλλους τύπους καρκίνου.
Οι επόμενες μελέτες
Ήδη βρίσκονται σε εξέλιξη μελέτες που εξετάζουν το daraxonrasib σε συνδυασμό με χημειοθεραπεία ως θεραπεία πρώτης γραμμής για τον μεταστατικό καρκίνο του παγκρέατος.
Παράλληλα, αξιολογείται και ως προεγχειρητική θεραπευτική αγωγή σε ασθενείς με εντοπισμένη νόσο.
Το φάρμακο αναμένεται επίσης να μελετηθεί και σε άλλες μορφές καρκίνου που χαρακτηρίζονται από μεταλλάξεις RAS, όπως ο μη μικροκυτταρικός καρκίνος του πνεύμονα και ο καρκίνος του παχέος εντέρου.
«Επανάσταση» στην Ογκολογία
Η δυνατότητα στόχευσης της πρωτεΐνης RAS θεωρείται ορόσημο για την Ογκολογία.
Για δεκαετίες, οι μεταλλάξεις της RAS θεωρούνταν εξαιρετικά δύσκολος θεραπευτικός στόχος.
Η εμφάνιση ενός φαρμάκου που μπορεί να αναστείλει πολλές ενεργοποιημένες μορφές της πρωτεΐνης ανοίγει νέους δρόμους για την αντιμετώπιση καρκίνων με πολύ δύσκολη πρόγνωση.
Σύμφωνα με τους ειδικούς, η νέα θεραπεία έχει τη δυναμική να αλλάξει την κλινική πρακτική για τους ασθενείς με μεταστατικό καρκίνο του παγκρέατος και να αποτελέσει βάση για νέες στοχευμένες θεραπείες σε περισσότερους τύπους καρκίνου.
